De wortel was 3000 jaar geleden al bij de Oude Grieken bekend en wordt veel in Noord- en Centraal-Europa toegepast. In de joodse keuken wordt hij gebruikt als smaakmaker, bijvoorbeeld bij vis. In Japan is er een sterkere variant (wasabia japonica) die niet met zuur gecombineerd wordt en een vast onderdeel van sushi is onder de naam wasabi. De wortel is erg populair in de Verenigde Staten en wordt vooral in het stroomgebied van de Mississippi rond St. Louis verbouwd. De teelt begon hier rond 1800 door Duitse immigranten.Verreweg het meest wordt mierikswortel echter gebruikt als het welbekende pikante toekruid. De vers gemalen wortels zijn redelijk populair als kruiderij bij gebraden vlees, rauwe oesters, vis en gerookte tong. En er kan ook een soort mosterd van gemaakt worden.
Voedingswaarde en geneeskundige werking
Een eetlepel mierikswortelpuree bevat 25 joule, 1,4 gram koolwaterstoffen, 14 mg natrium, 44 mg kalium, 9 mg calcium en 5 mg fosfor.
De consumptie van mierikswortel wordt wel aanbevolen als therapie tegen jicht als gevolg van een overconsumptie van eiwitten, maar het eten van een te grote hoeveelheid kan pijnlijke gevolgen bij het plassen opleveren. Bij bijzonder grote hoeveelheden kan bloederige diarree en overgeven optreden. Maar in beperkte hoeveelheden wordt het algemeen als veilig beschouwd.
Vooral in Europa wordt mierikswortel aangeprezen als een geneeskrachtige plant: als een opwekkend middel, antisepticum, diureticum, hulp voor de spijsvertering en als middel tegen wormen. Van oudsher een middel tegen scheurbuik, en terecht, want de wortels bevatten veel vitamine C. Een papverband van de vermalen wortels kan in plaats van mosterdpleister gebruikt worden als huidprikkelend middel. Mierikswortelsiroop wordt nog steeds voorgeschreven ter behandeling van heesheid en hoest na influenza. Het werkt weldadig bij klachten als wintervermoeidheid en vitaminetekort. Het werkt slijmoplossend en is hierdoor een heel goed middel tegen aanslepende hoest. Planten met mosterdolieglycosiden zijn altijd als bacteriedodend beschouwd en worden als een natuurlijk antibioticum gebruikt.
Mierikswortel bevat ook een peroxidase-enzym. Het kan met behulp van waterstofperoxide organische verontreinigingen in water oxideren en daarmee verwijderen.
Gebruik
Mierikswortel kan rauw gegeten worden en meegekookt worden in gerechten.
Zorg voor ventilatie (om tranende ogen te voorkomen), schil de wortels en rasp (of snijd) ze fijn.
Let op: Doe dit kort voor gebruik. Geraspte (of gesneden) mierikswortel doet er een paar minuten over om volledig op smaak te komen. Daarna zwakt de smaak af en is na 20 tot 30 minuten zo goed als geheel verdwenen.
Tips
- Het verlies aan smaak kan behoorlijk vertraagd worden door toevoegen van zuur (bijvoorbeeld citroensap, azijn of een geraspte (zoet)zure appel).
- Echte liefhebbers raspen mierikswortel (voor rauw gebruik) vlak voor consumptie (soms zelfs meerdere malen een beetje, pas als ze aan tafel zitten).
