Wasbare luiers scoren beter dan wegwerpluiers op milieuaspecten die Milieu Centraal kan beoordelen.
Tips
- Was wasbare luiers op veertig of zestig graden en droog ze bij voorkeur aan een wasrek. Gebruikt u een wasdroger, kies er dan een met energielabel A.
- Sommige gemeenten zamelen wegwerpluiers apart in; informeer bij uw gemeente.
- Gebruik tweedehands luiers of kies luiers van biologische katoen.
- Papieren of katoenen inlegdoekjes schelen werk en zorgen dat de wasbare luiers langer meegaan.
- Maak kinderen zindelijk zodra ze eraan toe zijn en verschoon ze niet onnodig. Kinderen die wasbare luiers dragen, zijn eerder zindelijk dan met wegwerpluiers.
Wasbare luiers zijn er in diverse vormen: de traditionele katoenen vouwluier, de half-voorgevormde luier of de voorgevormde luier. (Half-) voorgevormde luiers zijn gemaakt van katoen (badstof), van polyester, van katoen met polyester en rayon, of van bamboevezel.
De productie van gangbare katoen kost veel water, kunstmest en bestrijdingsmiddelen. Bamboe scoort op deze punten stukken beter. Een ander milieuvriendelijk alternatief vormen luiers van biologische katoen, die dragen het EKO-keurmerk. Bij de teelt van EKO-katoen komen geen kunstmest en bestrijdingsmiddelen te pas; meestal is ook het waterverbruik lager.
Niet alleen de productie, maar ook het gebruik van wasbare luiers kost energie en grondstoffen. Voor het wassen van de luiers zijn namelijk elektriciteit, water en wasmiddel nodig. Soms komen er ook nog energiekosten bij van een wasdroger.
Gebruik bepaalt milieugevolgen
De totale milieubelasting bepaalt u als ouder voornamelijk zelf. Het effect op milieu hangt namelijk sterk af van de manier van wassen, en bijvoorbeeld hergebruik voor een volgend kind. Luiers wassen op zestig graden in een machine die maar tweederde gevuld is, gecombineerd met elektrisch drogen, kost bijna acht keer zoveel energie als wassen bij veertig graden in een volle trommel, en drogen aan de lijn.
Wegwerpluiers en milieu
Vergisten
Gebruikte luiers komen terecht bij het huishoudelijk afval, dat grotendeels wordt verbrand. Die verbranding levert gedeeltelijk nuttige energie op, maar ook broeikasgasemissie.In de gemeenten Smallingerland, Oostzaan en de meeste gemeenten in de Flevopolder, mogen de luiers in de biobak. De gemeenten aldaar vergisten de luiers en maken er compost van. Andere gemeenten zamelen luiers vaak apart in om ze te vergisten.
Afvalverwerker Orgaworld vergist luiers en incontinentiemateriaal. Luiers komen er soms gescheiden binnen, maar ze kunnen ook samen met GFT-afval verwerkt worden. De luiers liggen vier weken samen met bacteriën in een tunnel, en produceren daar gas. Een kwart daarvan wordt gebruikt in de eigen installatie; de rest van het gas gaat naar een elektriciteitscentrale om er groene stroom van te maken. De stroom pulp die na vier weken overblijft, wordt compost. Het plastic wordt uitgezeefd en verzameld als brandstof.
Een luier kiezen
Bij de keuze voor luiers spelen diverse overwegingen een rol: milieu, kosten, comfort en gebruiksgemak. Milieu Centraal heeft wegwerp- en wasbare luiers op deze aspecten vergeleken.Milieubelasting
Uitgaande van onderstaande milieu-aspecten die Milieu Centraal heeft onderzocht, zijn wasbare luiers minder belastend voor het milieu dan de wegwerpversie.Wasbare luiers, op maximaal zestig graden gewassen, leveren anderhalf keer minder uitstoot van broeikasgassen (CO2) in vergelijking met wegwerpluiers. Droogt u wasbare luiers aan de lijn, dan pakt deze zelfs 2,5 keer beter uit.
Het watergebruik is bij beide soorten hoog. Onder wasbare luiers scoren luiers van biologische katoen wel beter dan die van gangbare katoen. Wat betreft bestrijdingsmiddelen scoren vooral wasbare luiers van gangbare katoen slecht; biologische katoen, synthetische materialen en bamboe vergen duidelijk minder bestrijdingsmiddelen.
Voor wegwerpluiers is productiebos nodig om de papieren bestanddelen te maken, en voor katoenen luiers is landbouwgrond nodig voor de katoenproductie. Om een uitspraak te kunnen doen over het milieueffect van dit landgebruik, moeten we zowel de hoeveelheid grond meewegen die nodig is, als de kwalitatieve aspecten zoals het verlies van biodiversiteit en de kwaliteit van het landschap en de bodem. Hoewel het productiebos beter scoort op dit kwalitatieve aspect (een perceel bos heeft meer biodiversiteit dan intensieve landbouw), scoren wasbare luiers toch zeven keer beter op het milieuaspect landgebruik: er is namelijk veel meer land nodig voor de totale hoeveelheid papier, dan voor de benodigde katoen.
|
Milieuvriendelijkheid, gelet op: |
Wegwerp |
Wasbaar |
|
-Broeikaseffect (CO2) |
- |
+ |
|
-Watergebruik |
- |
- |
|
-Bestrijdingsmiddelen/chemicaliën |
+/- |
+/- |
|
-Milieudruk door landgebruik |
- |
+ |
- : relatief onvriendelijk voor milieu, gelet op genoemd aspect
+ : relatief milieuvriendelijk, gelet op genoemd aspect
Wegwerpluiers met milieuclaim
In Nederland zijn drie merken wegwerpuiers verkrijgbaar die claimen gunstiger te zijn voor het milieu. Dat zijn Nature Babycare, Moltex Öko, en Joppies Day & Nightcare. Moltex Öko is te koop in natuurvoedings-winkels, Joppies Day & Nightcare is te koop op internet, en Nature Babycare is te koop in diverse winkelketens.
Nature Babycare en Moltex Öko luiers zijn iets milieuvriendelijker dan reguliere luiers, omdat een kwart van het luiermateriaal is gemaakt van bioplastic (de grondstof is maïs in plaats van aardolie). Dat bespaart maximaal twaalf procent CO2-uitstoot. De luiers bevatten echter ook synthetische korrels van aardolie. Ze zijn daarom alleen composteerbaar met een speciale installatie, net als reguliere wegwerpluiers.
De luiers van Joppies Day & Nightcare bevatten geen houtpulp. Daardoor is de luier veertig procent lichter dan andere wegwerpluiers. En dat scheelt brandstof voor transport. De absorberende laag van de Joppies luiers bestaat uit synthetisch materiaal op basis van aardolie. Milieu Centraal heeft geen informatie over de milieubelasting van de productie van dat materiaal; daarom valt niet te zeggen of Joppies luiers beter of slechter uitpakken voor het milieu, in vergelijking met de andere (wegwerp)luiers.
Kosten
Voor alle luiers geldt dat de kosten sterk afhankelijk zijn van de manier waarop u ze gebruikt. Bij wegwerp- en wasbare luiers kunt u honderden euro’s besparen door zo weinig mogelijk luiers te gebruiken. Maak uw kind zindelijk zodra het daaraan toe is en verschoon een luier niet onnodig. Gebruik bijvoorbeeld een papieren inlegvel of een katoenen nachtinlegger.
Wasbare luiers zijn goedkoper dan wegwerpluiers, mits u ze tweedehands koopt óf nog een goede prijs krijgt voor gebruikte luiers. Onderzoek wijst uit dat kinderen die wasbare luiers dragen, ook eerder zindelijk zijn. Verder kunt u besparen door gebruik te maken van subsidies die sommige gemeenten geven op wasbare luiers (dat gebeurt in Wageningen, Wijk bij Duurstede, Barneveld en Leiden).
Prijsvergelijking
De tabel vergelijkt de gemiddelde, de minimum- en maximumkosten. De kosten voor wasbare luiers kunnen in werkelijkheid lager uitpakken, omdat kinderen die deze luiers dragen vaak eerder zindelijk zijn dan na 3,2 jaar.
|
|
Wegwerp |
Wasbaar |
|
Luierperiode 3,2 jaar |
€ 1.270 |
€ 815 |
Comfort en gebruiksgemak
De Consumentenbond heeft een groot aantal ouders ondervraagd over hun ervaringen met de verschillende luiersoorten. Bij beide systemen bleken de ouders tevreden te zijn over comfort en gebruiksgemak. Onder de wasbare luiers blijken de voorgevormde luiers, met een absorberende inlegger voor de nacht, het hoogste comfort en gebruiksgemak te bieden. Deze luiers sluiten met klittenband en hebben een pasvorm die vergelijkbaar is met die van wegwerpluiers.Veel mensen denken onterecht dat wasbare luiers veel werk kosten: dit valt reuze mee. Het meeste werk zit in de periode tussen geboorte en twee maanden daarna: het gaat dan om ruim 1,5 was per week extra. Later wordt dit ongeveer één was per week extra.
Meer tips
Wegwerpluier
- Verschoon de luier niet onnodig: hij kan probleemloos meerdere plasjes absorberen.
- Als luiers doorlekken, kies dan een ander model of een grotere maat. Doorlekken kan komen doordat de luier niet goed aansluiten.
- Er zijn twee merken wegwerpluiers die milieuvriendelijk claimen te zijn; ze zijn verkrijgbaar bij natuurvoedingswinkels en een drogisterijketen. De luiers zijn deels gemaakt van bioplastic (grondstof is maïs in plaats van aardolie). Daardoor leveren ze iets minder CO2 op. Overigens mogen ook deze luiers niet zomaar in de GFT-bak.
- Wegwerpluiers mogen niet bij het GFT-afval, behalve in de gemeenten Oostzaan, Smallingerland en de meeste gemeenten in de Flevopolder.
- Informeer bij uw gemeente of die luiers gescheiden inzamelt voor vergisting: dat is verreweg de meest milieuvriendelijke manier.
Wasbare luier
- Koop de luiers tweedehands, gebruik ze voor meerdere kinderen en verkoop ze weer na gebruik.
- Biologische katoen heeft de voorkeur als materiaal. Vermijd overbroekjes van PVC (vinyl).
- Katoenen nachtinleggers of papieren inlegdoekjes schelen werk en zorgen dat u de luiers minder heet hoeft te wassen. Met een nachtinlegger komt uw baby droog de nacht door.
- Was de luiers op een zo laag mogelijke temperatuur: 40 graden is meestal genoeg, 60 graden hoeft alleen bij darminfecties of hardnekkige vlekken. Voorweken in een emmer koud water helpt ook.
- Luiers kunt u meewassen met de overige was; was altijd met een volle trommel.
- Gebruik geen wasverzachter: katoen neemt dan minder snel vocht op en er kan irritatie ontstaan.
- Droog de luiers bij voorkeur buiten aan de lijn of binnen met een goede ventilatie. Gebruikt u een wasdroger, kies dan voor een droger met Energielabel A en centrifugeer de was eerst op een hoog toerental.
Keurmerken
Er zijn katoenen luiers met het EKO-keurmerk op de markt. Dat betekent dat het katoen is geteeld zonder gebruik van bestrijdingsmiddelen en kunstmest. De luier is ongebleekt en er zijn geen chemicaliën gebruikt bij het zogeheten voorkrimpen. Kijk voor meer informatie over EKO op Keurmerk kleding of Keurmerk landbouw.Er zijn ook wasbare luiers op de markt met het Ökotex Standard 100 keurmerk, dat eisen stelt op het gebied van chemicaliën zoals zware metalen, schadelijke kleurstoffen en bestrijdingsmiddelen. Lees verder op Kleding.
Er zijn wegwerpluiers in een biologisch afbreekbare verpakking, gemaakt van zetmeel. Deze verpakkingen dragen het Kiemplantlogo. Kijk voor meer informatie op Verpakkingssymbolen.